- Home
- Onderwerpen
- Internationaal
- Europese Unie
Internationaal
Europese Unie
De EU is van een Europees samenwerkingsverband van 6 lidstaten in de jaren ’50 uitgegroeid tot een organisatie waarin momenteel 27 lidstaten samenwerken.
Een belangrijk orgaan binnen de Europese Unie is de Europese Commissie, die wetsvoorstellen maakt op de terreinen waarop ze bevoegd is. Het gaat hierbij zowel om juridisch bindende wetgeving, zoals richtlijnen en verordeningen, als om ‘zachtere’ vormen van beleid en regelgeving zoals mededelingen, aanbevelingen, richtsnoeren en het uitwisselen van ‘best practices’. De voorstellen die de Europese Commissie uit wil brengen, beschrijft zij jaarlijks in het officiële werkprogramma van de Europese Commissie 
. Vervolgens schrijven alle ministeries gezamenlijk hierop een kabinetsreactie, waarin prioriteiten en inzet van Nederland worden beschreven. De staatssecretaris van Europese Zaken bespreekt deze kabinetsreactie met de Tweede Kamer.
Andere grote EU-organen zijn het Europees Parlement (EP), de Raad van de Europese Unie en het Europees Gerechtshof. Het EP vertegenwoordigt de inwoners van de EU; de Raad van de Europese Unie brengt de vakministers uit de lidstaten bijeen; en het Europees Gerechtshof kijkt naar (het nakomen van) de Europese wetten.
Het voorzitterschap van de Europese Unie wisselt per half jaar. Drie opeenvolgende voorzitterschappen komen een aantal prioritaire dossiers overeen, om zo de continuïteit over een periode van 18 maanden te kunnen waarborgen. De huidige ‘voorzitterstrojka’ is voor Frankrijk (2e helft 2008), Tsjechië (1e helft 2009) en Zweden (2e helft 2009).
Relatie met VWS
VWS is betrokken bij Europese beleidsvorming op onderwerpen binnen de onderstaande beleidsterreinen.
1. Gezondheidbeleid
Ook al is gezondheidszorg in principe een nationale aangelegenheid, toch is bijna een derde van de Europese beleidsvorming op het gebied van de interne markt gerelateerd aan volksgezondheid. Europees gezondheidsbeleid wordt gebaseerd op artikel 152 van het EG-verdrag en is aanvullend op het nationale beleid van lidstaten. Gezamenlijk beleid richt zich o.a. op voedselveiligheid; geneesmiddelen; gezondheidsbevordering en preventie; orgaandonatie; infectieziektenbestrijding; en overige grensoverschrijdende aspecten van gezondheidszorgbeleid.
2. Maatschappelijke zorg
Op grond van artikel 13 van het EG-verdrag is er wetgeving rond de bestrijding van discriminatiegronden, zoals godsdienst of overtuiging, handicap, leeftijd, of seksuele geaardheid.
3. Sportbeleid
De EU wil een Europees sportbeleid ontwikkelen dat strategisch richting geeft aan de rol van sport in Europa. Het sportbeleid vindt nu nog op informele basis plaats. Het Verdrag van Lissabon voorziet in een rechtsbasis voor gezamenlijk sportbeleid, waarbij de EU een ondersteunende en coördinerende rol speelt.
Huidige programma’s en onderwerpen
Naast de bovengenoemde terreinen waarop samenwerking in Europees verband plaatsvindt, zijn er op het gebied van volksgezondheid een aantal langlopende actieplannen en – programma’s die hieronder worden vermeld. Meer informatie over activiteiten in de Europese Unie op de beleidsterreinen van VWS is te vinden op het EU-Volksgezondheidsportaal .
• Actieprogramma Gezondheid (2008-2013)
Dit programma moet bijdragen aan een hoog niveau van lichamelijke en geestelijke gezondheid en meer gelijkheid op gezondheidsgebied in de hele Europese gemeenschap. Ook productregulering en tabaksreclame en –sponsoring komen in dit actieprogramma aan de orde.
• Actieplan Gehandicapten (2008-2009)
Dit Actieplan heeft als centraal thema het bevorderen van de arbeidsparticipatie van personen met beperkingen. Randvoorwaarden daarvoor zijn het bevorderen van toegankelijkheid en mobiliteit.
• Actieplan Drugs (2009-2012)
Dit actieplan is gebaseerd op een in 2004 uitgebrachte drugsstrategie en heeft als prioriteiten: de vraag naar en het aanbod van drugs terug te dringen, Europese burgers motiveren actief mee te werken, de internationale samenwerking verbeteren en meer inzicht verschaffen in de drugsproblematiek in Europa.
• 7e Kaderprogramma (2007-2013)
Dit programma stimuleert onderzoek ter ondersteuning van EU-beleid. Doel hiervan is het verstevigen van de wetenschappelijke en technologische basis van de Europese industrie, en het aanmoedigen van het internationale concurrentievermogen van de EU. Tweederde van het totale programmabudget gaat naar het Samenwerkingsprogramma. Dit programma stimuleert gezamenlijk onderzoek van verschillende landen op o.a. het gebied van gezondheid. Het ministerie van VWS kan hierin een rol vervullen door het coördineren van nationaal en Europees onderzoeksbeleid.
